Önce Temel Kural

Güncel diş hekimliği prensiplerine göre: Önce kendi doğal dişini kurtarmak için her türlü çaba gösterilir. İmplant, ancak dişin gerçekten kurtarılamadığı durumlarda düşünülmelidir.

İmplantın Kesinlikle Tercih Edilmesi Gereken Durumlar

Durum	Neden İmplant En İyi Seçenek?
Tek diş eksikliği (özellikle ön bölgede)	Köprü için sağlıklı komşu dişlerin kesilmesi gerekmez
Birden fazla ardışık diş eksikliği	Hareketli protez yerine sabit, konforlu çözüm
Tamamen dişsiz çene (total dişsizlik)	İmplant destekli protezler (All-on-4, All-on-6) tutuculuğu ve konforu dramatik artırır
Hareketli proteze tahammül edemeyen hastalar	Damak protezi kaldırma, konuşma-beslenme rahatlığı
Genç yaşta tek diş kaybı	Ömür boyu köprü yenileme zorunluluğu ortadan kalkar
Alveol kemiği yeterli ve sistemik hastalığı kontrol altında olanlar	Yüksek başarı oranı (%95–98)

İmplant Yerine Doğal Dişi Kurtarmanın Öncelikli Olduğu Durumlar

Durum	Öncelikli Tedavi Seçeneği	Başarı Oranı (Güncel Tekniklerle)
Kök kanal tedavisi yapılabilir diş	Kök kanal tedavisi + kuron	%95–98
Tekrar tedavi (revizyon) ile kurtarılabilecek diş	Endodontik retreatment	%85–92
Kök ucu lezyonu olan ama kanal erişimi mümkün diş	Apikektomi (mikrocerrahi)	%90–95
Çatlak diş (cracked tooth) – vital veya sınırlı çatlak	Kuron ile splintleme + gerekirse kanal tedavisi	%80–90
Genç hastalarda açık apexli travmatik diş	Rejeneratif endodonti veya apexifikasyon	%90+
Kök kırığı (apikal 1/3)	Kök ucu amputasyonu veya splintleme	%85–90

İmplantın Riskli veya Kontrendike Olduğu Durumlar

• Kontrolsüz diyabet (HbA1c > 8–9)
• Aktif kemoterapi/radyoterapi
• Bifosfonat (kemik ilaçları) kullanımı (özellikle IV formu)
• Ağır sigara (>20 adet/gün)
• Yetersiz kemik miktarı ve greft istemeyen hasta
• Ciddi bruksizm (diş sıkma) ve gece plağı kullanmayı reddedenler
• 18 yaş altı (kemik gelişimi tamamlanmamış)

Karar Verme Sürecinde Dikkat Edilecekler

1. Önce detaylı muayene + CBCT (3D tomografi)
2. Dişin kurtarılma ihtimali gerçekçi olarak değerlendirilmeli
3. Endodonti uzmanı görüşü alınmalı (ikinci görüş önerilir)
4. Hastanın yaş, genel sağlık, estetik ve bütçe beklentileri dikkate alınmalı
5. Uzun vadeli maliyet hesabı yapılmalı:
   • Başarılı bir kanal tedavisi + kuron: genellikle 10–20+ yıl sorunsuz
   • İmplant: 15–20+ yıl ama peri-implantitis riski var

Özet Tablo: Ne Zaman İmplant, Ne Zaman Doğal Diş?

Durum	1. Tercih	2. Tercih
Kanal tedavisi yapılabilir diş	Kanal + kuron	İmplant
Başarısız kanal tedavisi	Tekrar tedavi / apikektomi	İmplant
Kök kırığı (orta-servisal)	Çekim + implant/köprü	–
Total dişsizlik	İmplant destekli protez	Total protez
Tek diş eksikliği	İmplant	Köprü

Sonuç

İmplant mükemmel bir tedavi seçeneğidir, ancak kendi doğal dişinizden daha iyi değildir. Güncel endodontik tekniklerle (mikroskop, CBCT, biyoseramik) çoğu diş kurtarılabilir durumdadır. Bu nedenle implant kararı, “diş kesinlikle kurtarılamıyorsa” aşamasında verilmelidir. Her hastada bireysel değerlendirme şarttır; ikinci bir endodonti uzmanı görüşü almak, uzun vadede hem sağlık hem ekonomik açıdan en doğru yaklaşım olacaktır.